Năm 2025 có còn đáng để đầu tư vàng không? Nhìn từ góc độ nhà đầu tư nhỏ lẻ về logic tăng giá vàng

Gần đây, giá vàng đã tăng mạnh, từ cuối năm ngoái đến tháng 10 năm nay đã từng tiến gần mức đỉnh lịch sử 4.400 USD/ounce. Nhưng sau đà tăng kéo dài như vậy, liệu bây giờ có còn nên mua không? Nhiều nhà đầu tư đang phân vân về vấn đề này. Thay vì theo đuổi đà tăng một cách mù quáng, tốt hơn hết là làm rõ nguyên nhân vàng tăng giá và xu hướng tương lai ra sao.

Đà tăng của vàng lần này mạnh đến mức nào?

Theo dữ liệu của Reuters, mức tăng của vàng trong năm 2024-2025 đã gần đạt mức cao nhất trong vòng 30 năm, vượt qua mức 31% của năm 2007 và 29% của năm 2010. Đây không phải là điều chỉnh nhỏ, mà thực sự là một thị trường bò mạnh mẽ.

Giá vàng giao ngay quốc tế XAU/USD đã thành công vượt qua mốc 4.300 USD trong năm nay, và đã tạo đỉnh mới vào tháng 10. Tuy nhiên, cần chú ý rằng gần đây xuất hiện xu hướng điều chỉnh giảm, điều này vừa là rủi ro, vừa có thể là cơ hội cho nhà đầu tư mới vào thị trường.

Ba động lực chính thúc đẩy giá vàng tăng

Tăng nhu cầu trú ẩn do bất ổn chính sách

Sau khi Trump nhậm chức, một loạt chính sách thuế quan trở thành điểm bùng nổ cho đà tăng giá vàng năm nay. Các điều chỉnh liên tiếp trong chính sách thương mại đã làm tăng đáng kể sự không chắc chắn của thị trường, khiến tâm lý trú ẩn tăng cao rõ rệt. Theo kinh nghiệm lịch sử, trong các giai đoạn không chắc chắn về chính sách (như chiến tranh thương mại Mỹ-Trung năm 2018), vàng thường có mức tăng ngắn hạn từ 5-10%. Khi thị trường rơi vào trạng thái mơ hồ, sức hấp dẫn của vàng như một tài sản trú ẩn sẽ tăng rõ rệt.

Thay đổi lãi suất ảnh hưởng trực tiếp đến sức hút của vàng

Chính sách hạ lãi suất của Cục Dự trữ Liên bang (Fed) có mối quan hệ rõ ràng với giá vàng theo chiều nghịch — giảm lãi suất làm vàng trở nên hấp dẫn hơn. Bởi vì vàng không sinh lợi, khi lãi suất USD giảm, chi phí cơ hội giữ vàng cũng giảm theo.

Lãi thực = Lãi danh nghĩa - lạm phát. Mỗi quyết định hạ lãi suất của Fed đều ảnh hưởng lớn đến mức lãi thực, từ đó thúc đẩy biến động giá vàng. Theo dữ liệu của CME, khả năng Fed cắt giảm lãi suất 25 điểm cơ bản trong cuộc họp tháng 12 là 84.7%. Nếu kinh tế tiếp tục yếu đi, tốc độ cắt giảm lãi suất có thể tăng, điều này sẽ tạo nền tảng dài hạn cho vàng.

Điều đáng chú ý là sau cuộc họp FOMC tháng 9, giá vàng lại giảm, nguyên nhân là việc cắt giảm 25 điểm cơ bản đã hoàn toàn nằm trong dự đoán, đã được thị trường phản ánh từ trước, khiến kỳ vọng về các đợt cắt giảm tiếp theo trở nên thận trọng hơn.

Các ngân hàng trung ương toàn cầu liên tục tăng dự trữ vàng

Theo dữ liệu của Hiệp hội Vàng Thế giới (WGC), trong 9 tháng đầu năm 2025, các ngân hàng trung ương toàn cầu đã mua vào khoảng 634 tấn vàng, trong đó quý 3 mua ròng 220 tấn, tăng 28% so với quý trước. Quan trọng hơn, 76% các ngân hàng trung ương được khảo sát cho biết sẽ tăng tỷ lệ vàng trong dự trữ tổng thể trong 5 năm tới, đồng thời đa số dự kiến giảm tỷ lệ dự trữ USD. Điều này cho thấy các ngân hàng trung ương toàn cầu đang tăng cường phân bổ vàng một cách có hệ thống, xu hướng dài hạn này khó đảo ngược.

Ngoài ra còn những yếu tố nào thúc đẩy giá vàng?

Môi trường nợ cao toàn cầu hạn chế khả năng chính sách

Tính đến năm 2025, tổng nợ toàn cầu đạt khoảng 307 nghìn tỷ USD, mức nợ cao này hạn chế không gian chính sách lãi suất của các quốc gia, trong tương lai chính sách tiền tệ có thể sẽ nới lỏng hơn. Chính sách nới lỏng thường làm giảm lãi thực, từ đó nâng cao sức hấp dẫn của vàng.

Niềm tin vào USD giảm sút

Khi USD yếu đi hoặc thị trường mất niềm tin vào USD, vàng, với tư cách là tài sản tính theo USD, sẽ hưởng lợi tương đối, dễ thu hút dòng vốn chảy vào hơn. Điều này giải thích tại sao vàng thường có mối quan hệ nghịch với USD.

Rủi ro địa chính trị

Chiến tranh Nga-Ukraine kéo dài, xung đột Trung Đông và các sự kiện khác làm tăng nhu cầu trú ẩn của thị trường, khiến kim loại quý trở thành nơi trú ẩn an toàn cho dòng tiền. Các sự kiện đen này thường gây ra biến động mạnh trong ngắn hạn.

Dòng tiền ngắn hạn đổ vào và hiệu ứng truyền thông

Các báo cáo liên tục và cảm xúc từ mạng xã hội khiến dòng tiền ngắn hạn đổ vào thị trường vàng nhiều hơn, làm tăng đà tăng giá. Tuy nhiên, cần cảnh giác rằng các yếu tố ngắn hạn này có thể gây ra biến động dữ dội, không nhất thiết phản ánh xu hướng dài hạn.

Đối với nhà đầu tư tại Đài Loan, việc tính theo ngoại tệ vàng còn cần xem xét biến động tỷ giá USD/TWD, điều này có thể ảnh hưởng đến lợi nhuận cuối cùng khi quy đổi.

Các tổ chức lớn dự báo giá vàng năm 2025 và sau này như thế nào?

Dù gần đây vàng có biến động, các tổ chức chính vẫn duy trì thái độ lạc quan.

Đội ngũ phân tích hàng hóa của JPMorgan cho rằng đợt điều chỉnh này là “sự điều chỉnh lành mạnh”, sau cảnh báo về rủi ro ngắn hạn, họ vẫn rất kỳ vọng vào xu hướng dài hạn, và đã nâng mục tiêu giá quý 4 năm 2026 lên 5.055 USD/ounce.

Goldman Sachs khẳng định mục tiêu giá vàng cuối năm 2026 là 4.900 USD/ounce, duy trì triển vọng tích cực.

Chiến lược gia của Bank of America cho biết, mục tiêu giá vàng năm 2026 đã được nâng lên 5.000 USD/ounce, thậm chí có khả năng vượt qua mốc 6.000 USD.

Các thương hiệu trang sức nổi tiếng trong nước như Chow Tai Fook, Luk Fook, Chao Hong Ji, Chow Sang Sang vẫn duy trì giá tham khảo vàng ròng trên 1.100 TWD/gram, chưa có dấu hiệu giảm mạnh, phản ánh niềm tin dài hạn của thị trường vào giá vàng.

Nhà đầu tư nhỏ lẻ hiện có còn nên tham gia không?

Câu trả lời là: tùy thuộc vào phong cách đầu tư và khả năng chịu rủi ro của bạn.

Nếu bạn là nhà giao dịch ngắn hạn

Biến động của vàng mang lại nhiều cơ hội cho giao dịch ngắn hạn. Khi thị trường tăng giảm đột biến, lực mua bán thường rõ ràng, nắm bắt đúng nhịp sẽ có lợi nhuận. Nhưng điều kiện tiên quyết là bạn phải có kinh nghiệm giao dịch và tâm lý vững vàng. Có thể theo dõi lịch kinh tế để hỗ trợ quyết định giao dịch, đặc biệt trước các dữ liệu kinh tế Mỹ hoặc các cuộc họp quan trọng, biến động thường mạnh nhất.

Nếu bạn là người mới muốn chơi ngắn hạn

Khuyên mạnh mẽ là thử với số vốn nhỏ, tuyệt đối không nên đổ quá nhiều. Độ biến động trung bình hàng năm của vàng là 19.4%, đã vượt xa mức 14.7% của S&P 500, mức dao động không nhỏ. Nếu tâm lý không vững, rất dễ thua lỗ sạch.

Nếu bạn muốn mua vàng vật chất để giữ lâu dài

Phải chuẩn bị tâm lý chấp nhận biến động lớn. Chi phí giao dịch vàng vật chất khá cao, thường từ 5-20%. Dù dài hạn vẫn lạc quan, nhưng ngắn hạn có thể đối mặt với rủi ro giảm giá mạnh, và trung dài hạn cần hơn 10 năm để thực sự tích lũy giá trị.

Nếu bạn muốn phân bổ vàng trong danh mục đầu tư

Hoàn toàn có thể, nhưng đừng đặt toàn bộ tài sản vào đó. Độ biến động của vàng không thấp hơn cổ phiếu, nên xem như một phần của chiến lược phân tán, chứ không phải là lựa chọn duy nhất. Nên kiểm soát tỷ lệ phù hợp.

Chơi cao cấp: giữ dài hạn + giao dịch ngắn hạn theo sóng

Nếu có kinh nghiệm và khả năng kiểm soát rủi ro, bạn có thể kết hợp giữ dài hạn với các giao dịch ngắn hạn dựa trên biến động giá. Các thời điểm trước và sau dữ liệu Mỹ thường biến động rõ rệt, dễ nắm bắt cơ hội giao dịch.

Những điều cần biết trước khi đầu tư vàng

Vàng có đặc tính “tài sản dự trữ tin cậy toàn cầu”, các yếu tố hỗ trợ trung dài hạn vẫn chưa thay đổi. Nhưng trong thực tế, cần cảnh giác với một số rủi ro:

Trước hết, độ biến động trung bình hàng năm của vàng là 19.4%, đã vượt qua mức trung bình của chỉ số chứng khoán, đừng xem nhẹ rủi ro này.

Thứ hai, chu kỳ của vàng rất dài. Là phương tiện bảo toàn giá trị, cần nhìn nhận trên khung thời gian hơn 10 năm, nhưng trong khoảng thời gian đó, giá có thể tăng gấp đôi hoặc giảm một nửa.

Cuối cùng, chi phí giao dịch vàng vật chất cao tới 5-20%, ảnh hưởng lớn đến lợi nhuận ngắn hạn. Nếu tính thêm biến động tỷ giá USD/TWD, chi phí này còn tăng lên nữa.

Tổng thể, đợt tăng giá vàng năm 2025 chưa kết thúc, nhưng theo đuổi theo đà một cách mù quáng không phải là lựa chọn sáng suốt. Dựa trên kinh nghiệm đầu tư, khả năng chịu rủi ro và tình hình tài chính của bản thân, xây dựng kế hoạch đầu tư hợp lý mới là cách an toàn nhất.