Dành cho nhà giao dịch mới bắt đầu về giao dịch hợp đồng tương lai: các quy tắc chính và những sai lầm

Futures — công cụ thu hút các nhà giao dịch với triển vọng kiếm lời nhanh từ biến động của thị trường tiền điện tử. Nhưng đằng sau sự hấp dẫn này là những rủi ro nghiêm trọng. Hãy cùng tìm hiểu xem thực sự nên bắt đầu từ đâu cho những ai quyết định giao dịch futures.

Điều gì làm khác biệt giữa giao dịch futures và giao dịch spot thông thường

Sự khác biệt chính đơn giản: trong giao dịch spot, bạn mua chính tài sản, còn trong futures — bạn ký hợp đồng về giá trị của nó trong tương lai. Ưu điểm chính của futures — đòn bẩy (giao dịch ký quỹ). Nó cho phép kiểm soát vị thế lớn hơn chỉ với một phần số tiền bỏ ra. Trên thực tế, nhiều nền tảng cung cấp đòn bẩy lên tới x100, nghĩa là: với $100, bạn có thể giao dịch hợp đồng trị giá $10 000.

Nghe có vẻ hấp dẫn? Đúng vậy, nhưng cũng chính vũ khí này có thể phản tác dụng. Trong trường hợp giao dịch không thành công, thiệt hại có thể vượt quá số tiền gửi ban đầu.

Quản lý rủi ro như nền tảng, chứ không phải tùy chọn

Các nhà giao dịch có kinh nghiệm khẳng định một điều: quản lý rủi ro — không phải là lời khuyên, mà là quy tắc bắt buộc. Đây là lý do tại sao:

Xác định mức lỗ tối đa cho mỗi giao dịch. Quy tắc cổ điển: rủi ro trên một vị thế không vượt quá 5% tổng vốn. Nếu tài khoản của bạn có $1000, thì mức lỗ tối đa trong một giao dịch — $50. Điều này có vẻ bảo thủ, nhưng chính kỷ luật này giúp phân biệt các nhà giao dịch có lợi nhuận với những người phá sản.

Rủi ro tổng thể của danh mục. Khi mở nhiều vị thế cùng lúc, tổng rủi ro của tất cả các vị thế không nên vượt quá 10%. Điều này giúp tránh việc một đêm xấu trên thị trường có thể phá hủy toàn bộ số tiền tích lũy.

Không bao giờ giao dịch với số tiền bạn không thể mất. Nếu bạn nghĩ đến việc làm thế nào để thanh toán các hóa đơn nếu thua trong giao dịch này — đừng mở vị thế.

Chiến lược giao dịch: kế hoạch quan trọng hơn cảm tính

Sự khác biệt giữa nhà giao dịch và người chơi là nhà giao dịch có một kế hoạch rõ ràng. Hãy bao gồm trong đó:

• Điểm vào và ra. Xác định mức giá bạn mở vị thế và nơi đóng vị thế khi có lợi nhuận.
• Các mức dừng lỗ. Đây là biện pháp tự động bảo vệ: nếu giá giảm xuống dưới mức đã đặt, vị thế sẽ tự động đóng, hạn chế thiệt hại. Không có dừng lỗ trên futures, bạn đang chơi với lửa.
• Kích thước vị thế. Không mở vị thế “toàn bộ hoặc không gì cả”. Vị thế phải được tính toán sao cho việc đóng theo dừng lỗ không làm bạn phá sản.

Tuân thủ kế hoạch. Thị trường sẽ kích thích cảm xúc của bạn — sợ bỏ lỡ lợi nhuận hoặc hoảng loạn khi giá giảm. Các nhà giao dịch thành công bỏ qua các tín hiệu này.

Bắt đầu thực tế như thế nào

Luyện tập không rủi ro. Trước khi giao dịch bằng tiền thật, hãy sử dụng chế độ giao dịch ảo (tài khoản demo). Điều này giúp làm quen với cơ chế: mở vị thế, cài đặt dừng lỗ, sử dụng các loại lệnh khác nhau. Chơi bằng tiền giấy, nhưng học như thể là thật.

Học hỏi. Trên bất kỳ nền tảng giao dịch lớn nào cũng có phần tài liệu hướng dẫn — video, bài viết, hướng dẫn. Dành thời gian để làm quen với thuật ngữ: lệnh giới hạn (lệnh với giá cố định), lệnh thị trường (mua/bán theo giá hiện tại), ký quỹ riêng biệt (rủi ro bị giới hạn bởi kích thước vị thế) và ký quỹ chéo (rủi ro ảnh hưởng toàn bộ tài khoản).

Những bước đầu trong giao dịch

Chuẩn bị tài khoản. Nạp tiền — hoặc mua tiền điện tử qua cổng thanh toán fiat của nền tảng, hoặc chuyển từ ví khác. Trên phần lớn nền tảng, quá trình này chỉ mất vài phút.

Mở vị thế. Vào phần futures. Bạn sẽ thấy biểu đồ giá, sổ lệnh (hàng mua/bán), bảng đặt lệnh. Chọn:

• Đòn bẩy (bắt đầu với mức tối thiểu, ví dụ x2 hoặc x5)
• Loại ký quỹ: ký quỹ riêng biệt (dễ kiểm soát rủi ro hơn cho người mới) hoặc ký quỹ chéo (cho người có kinh nghiệm)
• Loại lệnh: giới hạn (kiểm soát tốt hơn) hoặc thị trường (nhanh chóng)
• Kích thước vị thế (theo quy tắc 5%)

Sau đó nhấn mở vị thế (long khi giá tăng, short khi giá giảm).

Quản lý vị thế. Ngay lập tức cài đặt take-profit (mức tự động đóng khi có lợi nhuận) và dừng lỗ. Việc này chỉ mất vài giây, nhưng có thể cứu bạn trong các biến động thị trường ban đêm hoặc sự cố kỹ thuật.

Biến động của crypto: sợ hay tận dụng

Thị trường tiền điện tử nổi tiếng với những dao động mạnh. Bitcoin có thể giảm 10% trong một giờ, rồi phục hồi sau hai giờ tiếp theo. Trên thị trường spot, bạn chờ đợi sự phục hồi, còn trên futures có đòn bẩy, bạn có thể không kịp.

Đây là lý do tại sao biến động cùng lúc là cơ hội và mối đe dọa. Các nhà giao dịch thành công không cố kiếm lợi trên từng biến động nhỏ. Họ chỉ thực hiện vài giao dịch tốt mỗi tháng với kỳ vọng tích cực (lợi thế toán học).

Những sai lầm chính cần tránh

1. Giao dịch không dừng lỗ. Đây là con đường đầu tiên dẫn đến thanh lý tài khoản.
2. Sử dụng đòn bẩy tối đa từ ngày đầu tiên. Ngay cả các nhà giao dịch có kinh nghiệm cũng hiếm khi dùng x50 hoặc x100. Bắt đầu với x2-x5.
3. Mở quá nhiều vị thế cùng lúc. Mỗi vị thế là một nguồn căng thẳng và rủi ro. Chất lượng quan trọng hơn số lượng.
4. Giao dịch theo cảm xúc. Mong muốn gỡ lỗ sau thua lỗ dẫn đến thiệt hại lớn hơn nữa.
5. Bỏ qua các tin tức cơ bản. Thị trường crypto không chỉ di chuyển theo biểu đồ mà còn theo tin tức. Theo dõi các sự kiện có thể ảnh hưởng đến giá.

Lời khuyên thực tế: bắt đầu từ nhỏ

Mở tài khoản, nạp số tiền bạn không tiếc mất hoàn toàn — ví dụ, $50 hoặc $100. Dành một tuần luyện tập demo, rồi mở một vị thế nhỏ bằng tiền thật. Mục tiêu — cảm nhận sự chuyển động của thị trường và kiểm tra lý thuyết hoạt động như thế nào trên thực tế.

Futures là công cụ mạnh mẽ. Chúng cho phép kiếm lời, nhưng đòi hỏi kỷ luật, kiến thức và thái độ trung thực với rủi ro. Không có chiến lược nào có thể cứu bạn nếu bạn không quản lý rủi ro. Hãy ghi nhớ điều này mỗi lần mở vị thế.