Lệnh bắt giữ Bitcoin kỷ lục: Bên trong vụ án Zhimin Qian làm chao đảo thế giới tiền điện tử

Khi các cơ quan chức năng Vương quốc Anh đột kích một căn nhà ở London vào năm 2018, họ đã phát hiện ra số Bitcoin lớn nhất từ trước đến nay. Trong các ví kỹ thuật số, các nhà điều tra đã phát hiện 61.000 BTC—một số lượng khổng lồ sau này được định giá hàng tỷ đô la. Trung tâm của hoạt động thực thi pháp luật toàn cầu này là Zhimin Qian, một nhân vật mà tên tuổi sau đó trở thành biểu tượng của một trong những vụ lừa đảo lớn nhất từng được ghi nhận.

Zhimin Qian, còn hoạt động dưới tên giả Yadi Zhang, gần đây đã nhận tội về các cáo buộc liên quan đến việc mua bán và sở hữu trái phép hơn 61.000 Bitcoin. Lời khai nhận này đến sau nhiều năm điều tra của lực lượng thực thi pháp luật Vương quốc Anh, kết thúc một chương trong vụ án mà các cơ quan chức năng mô tả là bước ngoặt trong việc chứng minh rằng không có lượng tiền điện tử nào có thể bảo vệ tội phạm khỏi công lý.

Kế hoạch: Làm thế nào tham vọng biến thành lừa đảo

Trong giai đoạn từ 2014 đến 2017, Qian hoạt động dưới vỏ bọc hợp pháp thông qua một công ty có trụ sở tại Thiên Tân, hứa hẹn mang lại lợi nhuận phi thường cho các nhà đầu tư—lên tới 300% mỗi năm. Chiêu thức rất đơn giản nhưng lừa đảo: tiền gửi sẽ chảy vào các công cụ tài chính được quản lý cẩn thận. Thực tế thì hoàn toàn khác biệt. Thay vào đó, các khoản tiền bị chuyển trực tiếp vào việc tích trữ tiền điện tử.

Các nạn nhân chủ yếu là người cao tuổi, trong độ tuổi từ 50 đến 75, nhiều người đầu tư tiết kiệm cả đời, từ hàng trăm nghìn đến hàng chục triệu nhân dân tệ. Kế hoạch này khai thác một thời điểm quan trọng khi tài sản kỹ thuật số bắt đầu thu hút sự chú ý chính thống ở Trung Quốc, và lời hứa về lợi nhuận đảm bảo đã trở thành điều không thể cưỡng lại đối với các nhà đầu tư không cảnh giác. Hơn 128.000 người đã trở thành nạn nhân của hoạt động này trước khi các cơ quan chức năng can thiệp.

Sở hữu Bitcoin của Qian cuối cùng vượt qua các nhà chơi lớn như MARA Holdings và Metaplanet, khẳng định danh tiếng tai tiếng của cô trong thế giới tội phạm tài chính. Cô đã xây dựng hình ảnh như một “nữ thần giàu có,” tạo dựng hình tượng thành công không thể chạm tới che giấu nền tảng tội phạm phía dưới.

Chuyến chạy trốn và bắt giữ

Khi cuộc điều tra tại Trung Quốc ngày càng mở rộng, Qian đã đưa ra quyết định tính toán: trốn thoát. Sử dụng giấy tờ giả mạo, cô đã bỏ trốn sang Vương quốc Anh vào tháng 9 năm 2017, cố gắng biến mất trong sự vô danh tương đối trong khi vẫn giữ quyền kiểm soát đế chế kỹ thuật số của mình.

Đồng phạm của cô, Jian Wen, vẫn hoạt động trong việc chuyển đổi các khoản thu bất hợp pháp thành tài sản hữu hình. Cùng nhau, họ biến lợi nhuận bất hợp pháp thành bất động sản—các tài sản ở Bắc London trị giá hàng triệu bảng và các khoản nắm giữ tại Dubai vượt quá £500.000. Cách sống của cặp đôi, từ hoàn cảnh bình thường đến các bất động sản xa xỉ, đã trở thành dấu hiệu rõ ràng thu hút sự chú ý của các cơ quan quản lý.

Bước đột phá đến khi các cơ quan chức năng Vương quốc Anh nhận được thông tin tình báo về các chuyển nhượng tài sản đáng ngờ. Cuộc đột kích năm 2018 đã phơi bày toàn bộ hoạt động, với các nhà điều tra phát hiện ra số lượng lớn tiền điện tử sẽ trở thành trung tâm của vụ truy tố.

Tác động toàn cầu của 6,9 tỷ đô la tài sản bị tịch thu

Việc tịch thu 61.000 BTC không chỉ đơn thuần là một vụ án hình sự—nó đánh dấu một bước ngoặt trong phối hợp thực thi pháp luật quốc tế. Tại thời điểm bị tịch thu, số tiền này trị giá khoảng 6,9 tỷ đô la, mặc dù giá trị biến động theo điều kiện thị trường (BTC hiện đang giao dịch ở mức 95.75K đô la).

Việc tịch thu này vượt xa kho dự trữ Bitcoin của các công ty đại chúng lớn, nhấn mạnh quy mô lớn của việc rửa tiền đã diễn ra. Đối với các cơ quan quản lý toàn cầu, vụ án này chứng minh cả sự dễ bị tổn thương của tội phạm khi cố gắng lưu trữ lợi nhuận bất hợp pháp dưới dạng kỹ thuật số và sự ngày càng tinh vi của các phương pháp theo dõi và thu hồi tài sản đó.

Jian Wen nhận án sáu năm tám tháng tù vì vai trò trong việc rửa tiền và tạo điều kiện cho việc mua bán bất động sản. Lời tuyên án của Qian vẫn đang chờ xử lý vào năm 2024, với Viện Công tố Hoàng gia cho biết một số nạn nhân đã bắt đầu thu hồi một phần thiệt hại của họ thông qua các cơ chế bồi thường do chính quyền Trung Quốc thiết lập.

Những gì vụ án Zhimin Qian tiết lộ

Vụ án này vượt ra ngoài các báo cáo lừa đảo điển hình—nó minh họa giới hạn hoạt động của tiền điện tử như một công cụ tránh khỏi sự giám sát tài chính. Mặc dù tích trữ một trong những khoản Bitcoin cá nhân lớn nhất thế giới, Qian cuối cùng vẫn không thể ngăn chặn sự can thiệp của pháp luật. Sự phối hợp giữa các cơ quan chức năng Vương quốc Anh, Trung Quốc và quốc tế đã chứng minh quyết định, phơi bày những lỗ hổng trong tính ẩn danh mà nhiều người trong lĩnh vực crypto đã cho rằng là không thể xâm phạm.

Đối với ngành công nghiệp, thông điệp rõ ràng: quy mô và mức độ tinh vi của các khoản tích trữ không đảm bảo an toàn khỏi sự thực thi pháp luật. Vụ án Zhimin Qian có khả năng sẽ trở thành một điểm tham chiếu cho các khung pháp lý xử lý tội phạm tài chính xuyên biên giới trong nhiều năm tới.