Phân tích toàn cảnh ứng dụng blockchain: 10 cảnh tượng đột phá từ DeFi đến chuỗi cung ứng

Blockchain đã vượt xa khái niệm về Bitcoin, với đặc tính minh bạch, không thể bị sửa đổi và phi tập trung đang định hình lại các ngành từ tài chính đến y tế.

Tính đến tháng 1 năm 2026, tổng giá trị khóa của các tài sản thực tế được token hóa đã vượt mốc 160 tỷ USD, trong đó Ethereum chiếm 65% các tài sản token hóa.

01 Cách mạng tài chính phi tập trung

Hệ thống tài chính truyền thống đang trải qua cuộc cách mạng căn bản do blockchain thúc đẩy. Tài chính phi tập trung (DeFi) xây dựng một hệ sinh thái tài chính mở không cần trung gian truyền thống thông qua hợp đồng thông minh và công nghệ sổ cái phân tán.

DeFi làm cho việc vay mượn, giao dịch và quản lý tài sản trở nên minh bạch, hiệu quả và dễ tiếp cận hơn. Người dùng có thể trực tiếp thực hiện giao dịch và vay mượn P2P qua hợp đồng thông minh, không cần dựa vào ngân hàng hoặc nhà môi giới.

Hiện tại, khối lượng giao dịch stablecoin đã vượt qua các giao dịch đầu cơ đơn thuần, trở thành một trong những công cụ trung tâm cho thanh toán và thanh toán trên blockchain. Dự kiến đến năm 2026, nhiều tổ chức tài chính truyền thống sẽ hợp nhất với các giao thức DeFi, thúc đẩy đổi mới toàn diện trong dịch vụ tài chính.

02 Cuộc cách mạng minh bạch chuỗi cung ứng

Chuỗi cung ứng toàn cầu lâu nay đối mặt với vấn đề thiếu minh bạch, dẫn đến hiệu quả thấp và mất niềm tin. Công nghệ blockchain mang đến giải pháp cách mạng cho lĩnh vực này.

Bằng cách ghi lại từng bước từ mua nguyên liệu đến giao hàng thành phẩm cuối cùng trên blockchain, các doanh nghiệp có thể đạt được khả năng truy xuất nguồn gốc từ đầu đến cuối. Ví dụ, liên minh an toàn thực phẩm blockchain do Walmart hợp tác với IBM tại Trung Quốc đã nâng cao đáng kể hiệu quả truy xuất nguồn gốc thực phẩm.

Ngành hàng xa xỉ cũng bắt đầu ứng dụng rộng rãi blockchain để chống hàng giả. Tập đoàn De Beers sử dụng công nghệ blockchain để tạo ra hồ sơ số độc nhất cho từng viên kim cương, đảm bảo nguồn gốc và tính xác thực của chúng.

03 Danh tính số và y tế

Trong lĩnh vực y tế, blockchain đang giải quyết hai thách thức lớn là phân mảnh dữ liệu và bảo vệ quyền riêng tư của bệnh nhân. Dữ liệu y tế truyền thống phân tán và thiếu an toàn, trong khi blockchain cung cấp khả năng mới.

Hệ thống dựa trên blockchain có thể lưu trữ an toàn toàn bộ dữ liệu lâm sàng của bệnh nhân, đồng thời đảm bảo chỉ những người được ủy quyền mới có thể truy cập trong khoảng thời gian nhất định. Mô hình này vừa bảo vệ quyền riêng tư của bệnh nhân, vừa nâng cao khả năng sử dụng dữ liệu y tế.

Xác thực danh tính số cũng là một ứng dụng quan trọng của blockchain. Hợp tác giữa thành phố Zoug của Thụy Sĩ và Uport đã phát triển hệ thống xác thực danh tính dựa trên blockchain, giúp công dân tham gia bỏ phiếu trực tuyến và xác thực danh tính một cách an toàn.

04 Chính quyền số và quản trị công cộng

Các cơ quan chính phủ đang dần áp dụng công nghệ blockchain để nâng cao hiệu quả và minh bạch dịch vụ công. Tính chất sổ cái phân tán của blockchain đặc biệt phù hợp với các tình huống chính quyền yêu cầu nhiều bên tham gia và xác thực.

Tại Georgia, chính phủ đã tạo ra hệ thống blockchain tùy chỉnh để đăng ký quyền sở hữu đất đai, giảm thiểu gian lận đáng kể. Phần Lan cũng đang thử nghiệm dự án chính quyền điện tử dựa trên blockchain, giúp cư dân dễ dàng tra cứu các hồ sơ công cộng.

Trung Quốc tích cực khám phá ứng dụng blockchain trong lĩnh vực thuế, kết hợp công nghệ chuỗi chính quyền để thúc đẩy việc thu, phát hành và giám sát hóa đơn điện tử, làm cho toàn bộ hoạt động phát hành chứng từ thuế trở nên minh bạch và hiệu quả hơn.

05 Quản lý năng lượng và phát triển bền vững

Ngành năng lượng đang tận dụng blockchain để tối ưu hóa phân bổ nguồn lực và nâng cao hiệu quả vận hành. Blockchain giúp ghi lại và xác thực chính xác dữ liệu sản xuất và tiêu thụ năng lượng.

Dự án quản lý hệ thống năng lượng phân tán và nước tại thành phố Fremantle, Úc, sử dụng blockchain để ghi lại dữ liệu phát điện của các tấm pin mặt trời và tiêu thụ năng lượng. Ủy ban Năng lượng Quốc gia Chile cũng bắt đầu sử dụng blockchain để xác thực dữ liệu tiêu thụ năng lượng quốc gia.

Trong quản lý tài sản carbon, IBM hợp tác với Phòng thí nghiệm blockchain năng lượng Trung Quốc ra mắt dự án Hyperledger Fabric, tạo ra hệ thống đo lường và kiểm toán lượng phát thải carbon, đồng thời hỗ trợ thị trường giao dịch carbon.

06 Xu hướng token hóa tài sản

Token hóa tài sản là một trong những xu hướng được quan tâm nhất trong lĩnh vực blockchain năm 2026. Bằng cách chuyển đổi tài sản thực tế thành token số trên blockchain, nhà đầu tư có thể mua bán quyền sở hữu phân mảnh của các tài sản này.

BlackRock nhấn mạnh vai trò của Ethereum trong lĩnh vực token hóa tài sản trong dự báo đầu tư chủ đề năm 2026. Hiện tại, 65% tài sản token hóa dựa trên Ethereum, khiến nó trở thành người hưởng lợi chính của xu hướng này.

ARK Invest dự đoán đến năm 2030, thị trường tài sản token hóa có thể vượt quá 11 nghìn tỷ USD. Các loại tài sản như bất động sản, tác phẩm nghệ thuật, thậm chí tín chỉ carbon đều dần chuyển sang dạng biểu diễn trên chuỗi, mang lại tính thanh khoản và khả năng tiếp cận chưa từng có cho nhà đầu tư.

07 Truyền thông và bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ

Vấn đề sao chép bản quyền nội dung số gây thiệt hại lớn cho ngành giải trí hàng năm, và công nghệ blockchain mang đến giải pháp sáng tạo cho thách thức này. Bằng cách ghi lại thông tin bản quyền và các giao dịch trên sổ cái phân tán không thể bị sửa đổi, các nhà sáng tạo nội dung có thể bảo vệ tốt hơn quyền sở hữu trí tuệ của mình.

Blockchain có thể theo dõi toàn bộ vòng đời của bất kỳ nội dung nào, từ sáng tạo đến phân phối, đều được ghi lại chính xác. Điều này không chỉ giúp chống hàng giả mà còn cung cấp sự đảm bảo đáng tin cậy về tính xác thực của các bộ sưu tập số.

Ngành công nghiệp âm nhạc cũng hưởng lợi từ blockchain, loại bỏ các trung gian không cần thiết trong mô hình truyền thống, giúp nghệ sĩ nhận được phần thưởng công bằng hơn. Các nền tảng dựa trên blockchain cho phép nhà sáng tạo kiểm soát lại giá cả và tự động thực thi các giao dịch bản quyền qua hợp đồng thông minh.

08 Tối ưu hóa ngành bảo hiểm và pháp lý

Ngành bảo hiểm và dịch vụ pháp lý lâu nay đối mặt với quy trình phức tạp và hiệu quả thấp. Công nghệ blockchain giúp tối ưu hóa hoạt động của các ngành này thông qua tự động hóa thực thi hợp đồng và xác thực dữ liệu.

Trong lĩnh vực bảo hiểm, blockchain có thể đơn giản hóa quá trình xác thực dữ liệu, xử lý yêu cầu bồi thường và thanh toán, rút ngắn thời gian xử lý từ vài ngày hoặc vài tuần xuống còn vài giờ hoặc vài phút. Công ty bảo hiểm quốc tế Mỹ hợp tác với IBM đã hoàn thành thử nghiệm hợp đồng thông minh cho bảo hiểm xuyên quốc gia.

Ngành pháp lý cũng hưởng lợi từ blockchain. Các giải pháp blockchain cấp tổ chức giải quyết vấn đề mất năng suất khoảng 9.8% do thao tác thủ công, cung cấp khả năng truy cập, minh bạch, tiết kiệm chi phí và xử lý dữ liệu hiệu quả hơn.

09 Triển vọng thị trường blockchain năm 2026

Đến năm 2026, ngành blockchain đang ở một điểm ngoặt quan trọng. Theo nhận định của Diễn đàn Kinh tế Thế giới, năm nay sẽ là thời điểm quyết định của tài sản số.

Môi trường pháp lý toàn cầu ngày càng rõ ràng hơn, với Singapore, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất dẫn đầu trong việc ban hành khung pháp lý cho tài sản số, tạo nền tảng cho sự phát triển lành mạnh của ngành. Đồng thời, ranh giới giữa tài chính truyền thống và tài chính phi tập trung ngày càng mờ đi.

J.P. Morgan đã phát hành token gửi tiền USD trên chuỗi công cộng JPM coin, trong khi Citigroup tích hợp Citi Token Services với hệ thống thanh toán USD 24/7. Những tiến bộ này cho thấy các tổ chức tài chính truyền thống đang tích cực đón nhận công nghệ blockchain.

Triển vọng tương lai

Khi Tòa án Hiến pháp Nga ra quyết định rằng tài sản mã hóa phải được bảo vệ quyền sở hữu tài sản, án lệ này không chỉ ảnh hưởng đến một tranh chấp vay USDT mà còn cung cấp tham chiếu quan trọng về vị thế hợp pháp của tài sản số toàn cầu. Đồng thời, chính quyền Hawaii đang nghiên cứu cách sử dụng blockchain và thanh toán bằng Bitcoin để thu hút nhiều khách du lịch hơn, thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương.

Từ việc Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Hoa Kỳ xem xét loại bỏ giới hạn vị trí ETF Bitcoin và Ethereum, đến việc Nasdaq nộp đơn xin thay đổi quy định tương ứng, sự hợp nhất giữa hệ thống tài chính truyền thống và thế giới blockchain đang diễn ra nhanh chóng.