Tại sao giá Bitcoin gặp khó khăn dưới $90K trong khi thị trường toàn cầu đạt mức kỷ lục mới

Sự đối lập rõ rệt: khi vàng tăng 60% đến năm 2025, bạc tăng vọt 211%, và Russell 2000 tăng 45%, Bitcoin đứng ở vị trí mong manh tại mức $89.38K, giảm 12.42% trong vòng một năm qua. Sự phân kỳ này đã sinh ra một phương châm đầu tư mới trong giới giao dịch: “Anything But Crypto” (ABC). Tuy nhiên, bên dưới bề mặt của sự trì trệ giá Bitcoin là một câu chuyện phức tạp hơn—một câu chuyện tiết lộ những chuyển biến căn bản trong cấu trúc thị trường toàn cầu chứ không chỉ là hiệu suất kém đơn thuần.

Trong suốt tháng 1 năm 2026, mô hình này càng trở nên rõ nét hơn. Trong khi vàng và bạc đạt mức cao mới vào ngày 20 tháng 1 và Russell 2000 kéo dài chuỗi vượt trội lên mười một ngày liên tiếp, Bitcoin trải qua ngày giảm thứ sáu liên tiếp, từ gần $98K xuống dưới $90K. Đối với nhiều nhà đầu tư tiền điện tử quen với các biến động giá Bitcoin dẫn dắt xu hướng thị trường rộng lớn hơn, sự đảo chiều này đặt ra những câu hỏi khó chịu về những gì sẽ xảy ra tiếp theo.

Hành động giá Bitcoin: Một chỉ báo dẫn đầu báo hiệu đỏ

Sức yếu hiện tại của Bitcoin mang ý nghĩa vượt xa thị trường tiền điện tử. Raoul Pal, người sáng lập Real Vision, đã ghi nhận kỹ lưỡng cách Bitcoin hoạt động như một chỉ báo dẫn đầu cho các tài sản rủi ro toàn cầu như S&P 500. Khác với các tài sản truyền thống gắn liền với các báo cáo kinh tế cụ thể hoặc lãi suất, hiệu suất giá Bitcoin được thúc đẩy hoàn toàn bởi thanh khoản đô la toàn cầu—biểu hiện như một hệ thống cảnh báo sớm cho các biến động thị trường rộng lớn hơn.

Phân tích lịch sử cho thấy mô hình này nhất quán. Dữ liệu từ MacroMicro cho thấy các điểm chuyển của giá Bitcoin thường xuyên đi trước các điểm của S&P 500 trong những năm gần đây. Thậm chí đáng lo ngại hơn, việc Bitcoin không thể vượt qua mức $100K dù đã nhiều lần thử—một sự đảo chiều ngoạn mục so với sự lạc quan cuối năm 2025—gợi ý rằng đợt tăng giá của các tài sản rủi ro rộng lớn hơn có thể đang cạn kiệt. Đối với các nhà đầu tư theo dõi lịch sử giá Bitcoin, sự trì trệ này nổi bật rõ ràng so với các giai đoạn đà tăng trước các đợt rally lớn của nhiều loại tài sản.

Khủng hoảng thanh khoản hạn chế đà tăng giá Bitcoin

Trong khi các đợt cắt giảm lãi suất của Cục Dự trữ Liên bang trong năm 2024 và 2025 mang lại sự cứu trợ tạm thời, việc thắt chặt định lượng (QT) bắt đầu từ năm 2022 vẫn tiếp tục rút sạch thanh khoản khỏi các thị trường toàn cầu. Dù các đợt tăng giá Bitcoin được thúc đẩy bởi dòng vốn mới đáng kể từ các ETF giao ngay—BlackRock và các tổ chức lớn khác phân bổ đáng kể vào crypto—thì dòng vốn này chỉ che giấu một sự thiếu hụt thanh khoản căn bản.

Cung cầu đang ngày càng xấu đi từ phía yên. Kế hoạch của Ngân hàng Nhật Bản nâng lãi suất chính sách lên 0.75% vào tháng 12 năm 2025 đánh dấu mức cao nhất trong gần 30 năm. Việc thắt chặt này trực tiếp làm suy yếu các chiến lược carry trade bằng yên, vốn là nguồn tài trợ quan trọng cho các tài sản rủi ro toàn cầu. Dữ liệu lịch sử cho thấy mối tương quan rõ ràng: mỗi lần Ngân hàng Nhật Bản tăng lãi suất kể từ năm 2024 đều đi kèm với sự giảm giá của Bitcoin vượt quá 20%.

Sự thắt chặt đồng bộ giữa Fed và Ngân hàng Nhật Bản đã tạo ra một môi trường không thuận lợi. Đà tăng giá của Bitcoin đơn giản là không thể hình thành trong bối cảnh thanh khoản vĩ mô toàn cầu bị hạn chế một cách hệ thống. Sự tích tụ ngang dưới mức $90K phản ánh thực tế này: nếu không có nguồn nhiên liệu mới, sự trì trệ của giá Bitcoin có thể kéo dài.

Không chắc chắn địa chính trị: Gánh nặng ẩn trên giá Bitcoin

Ngoài các yếu tố vĩ mô, còn một yếu tố thường bị bỏ qua trong phân tích giá Bitcoin: rủi ro địa chính trị. Các hành động của chính quyền Trump đầu năm 2026 đã tạo ra sự bất định chưa từng có. Trên bình diện quốc tế, chính quyền đã triển khai quân đội ở Venezuela, bắt giữ tổng thống nước này, và đưa Iran đến bờ vực xung đột—trong khi đe dọa mua Greenland bằng vũ lực và áp đặt thuế mới chống lại EU.

Trong nước, các lo ngại về khả năng xảy ra khủng hoảng hiến pháp đã gia tăng. Các đề xuất đổi tên Bộ Quốc phòng thành “Bộ Chiến tranh” cùng với lệnh sẵn sàng chiến đấu của quân đội đã làm dấy lên suy đoán liệu thất bại trong các cuộc bầu cử giữa kỳ có thể bị tranh cãi bằng biện pháp quân sự hay không. Sự bình thường hóa của xung đột này—những cuộc biểu tình lan rộng khắp các thành phố, luật Phản loạn được kích hoạt để triển khai tại Minnesota, các lệnh của Pentagon đưa 1.500 binh sĩ vào trạng thái chờ tại Alaska—tạo ra điều các chiến lược gia gọi là xung đột “vùng xám”.

Đối với thị trường vốn, các cuộc chiến tranh nóng truyền thống mang lại sự rõ ràng tương đối: các con đường đã được xác lập, kỳ vọng đã hình thành, và việc nới lỏng tiền tệ thường theo sau để “cứu trợ” các tài sản. Các xung đột vùng xám không mang lại sự rõ ràng như vậy. Khi vốn không thể dự đoán các quỹ đạo căn bản, phản ứng hợp lý là tích trữ tiền mặt và tránh các tài sản có độ biến động cao như Bitcoin. Hiệu suất giá Bitcoin tự nhiên bị ảnh hưởng khi sự không chắc chắn vượt quá niềm tin, đẩy vốn rủi ro tránh xa ra khỏi thị trường.

Tại sao vàng và cổ phiếu vượt qua các yếu tố cơ bản: Đợt tăng giá do chính sách thúc đẩy

Nghịch lý của các động thái thị trường 2025-2026 là các đợt tăng giá của kim loại quý, cổ phiếu Mỹ và cổ phiếu Trung Quốc không liên quan gì đến các yếu tố cơ bản vĩ mô cải thiện. Thay vào đó, chúng phản ánh những chuyển biến cấu trúc do ý chí chủ quyền và cạnh tranh chính sách công nghiệp thúc đẩy.

Sự tăng giá của vàng phản ánh phản ứng tập thể của các ngân hàng trung ương đối với các câu hỏi tồn tại về đô la. Khủng hoảng tài chính 2008 và dự trữ bị đóng băng của Nga năm 2022 đã phá vỡ huyền thoại “rủi ro miễn phí” xung quanh đô la và trái phiếu Mỹ. Các ngân hàng trung ương toàn cầu đã trở thành “nhà mua không nhạy cảm với giá”—tích trữ vàng không để đầu cơ mà như một kho lưu trữ giá trị tối thượng độc lập với bất kỳ chủ quyền nào. Tổ chức Vàng Thế giới ghi nhận thực tế này: các ngân hàng trung ương toàn cầu đã mua ròng hơn 1.000 tấn vàng trong cả năm 2022 và 2023, lập kỷ lục mới. Đến năm 2025, tổng dự trữ vàng đã vượt qua lượng trái phiếu kho bạc tính bằng đô la trong dự trữ của các ngân hàng trung ương.

Các đợt tăng giá cổ phiếu cũng phản ánh chiến lược chính sách hơn là thanh khoản rộng rãi. Chiến lược “quốc gia hóa AI” của Mỹ đã nâng tầm trí tuệ nhân tạo thành vấn đề an ninh quốc gia. Dòng vốn rõ ràng chảy từ các công ty công nghệ lớn sang các cổ phiếu nhỏ hơn, tập trung vào tăng trưởng phù hợp chính sách—điển hình là Russell 2000 vượt trội rõ rệt. Thị trường cổ phiếu A của Trung Quốc cũng thể hiện các động thái tương tự: Chỉ số STAR Market 50 tăng hơn 15% trong tháng 1, do tập trung vào “công nghệ thông tin đổi mới” và “ngành công nghiệp quốc phòng và quân sự”—các lĩnh vực phù hợp với nâng cấp công nghiệp của nhà nước.

Cơ chế định giá dựa trên chính sách này hoạt động dựa trên các cơ chế hoàn toàn khác so với các động thái giá của Bitcoin, vốn dựa hoàn toàn vào phân bổ thanh khoản dựa trên thị trường.

Tiền lệ lịch sử: Phục hồi giá Bitcoin theo các điều kiện quá bán cực đoan

Lịch sử giá Bitcoin cung cấp góc nhìn về sự yếu đuối hiện tại. Bốn lần RSI (Chỉ số sức mạnh tương đối) của Bitcoin so với vàng đã giảm xuống dưới 30, cho thấy trạng thái quá bán cực đoan: năm 2015, 2018, 2022, và nay là 2025. Mỗi lần đều đi trước các đợt tăng giá đáng kể của Bitcoin.

Năm 2015, RSI của Bitcoin so với vàng giảm xuống dưới 30 khi kết thúc thị trường gấu, kích hoạt đợt siêu chu kỳ tăng giá 2016-2017. Năm 2018, Bitcoin giảm hơn 40% trong khi vàng tăng gần 6%; sau khi RSI rơi xuống dưới 30, giá Bitcoin đã phục hồi hơn 770% từ đáy năm 2020. Năm 2022, Bitcoin giảm gần 60%; sau tín hiệu RSI, giá Bitcoin đã phục hồi và lại vượt trội so với vàng.

Mô hình này đang lặp lại lần thứ tư. Vàng tăng 64% trong năm 2025 trong khi RSI của Bitcoin so với vàng đã tụt xuống vùng quá bán. Tiền lệ lịch sử cho thấy sự phân kỳ này chứa đựng hạt giống của chính sự giải quyết của nó.

Rủi ro của chiến lược “ABC”: Tại sao theo đuổi các thị trường nóng là nguy hiểm

Sự cám dỗ từ bỏ crypto để chuyển sang Russell 2000 hoặc cổ phiếu AI cần phải kiềm chế. Trong quá khứ, khi cổ phiếu vốn nhỏ bắt đầu tăng, đó thường là giai đoạn cuối cùng của sự hưng phấn trước khi thanh khoản cạn kiệt vào cuối thị trường tăng trưởng. Các cổ phiếu Russell 2000 có lợi nhuận yếu kém và cực kỳ nhạy cảm với lãi suất—nếu chính sách của Fed thất bại, các điểm yếu sẽ lập tức lộ diện.

Đặc biệt, lĩnh vực AI còn đáng lo ngại hơn. Nghiên cứu của Deutsche Bank và Ray Dalio của Bridgewater đều cảnh báo AI là rủi ro lớn nhất của thị trường năm 2026. Định giá các công ty như Nvidia và Palantir đã đạt đến mức cực đoan lịch sử, với ngày càng nhiều hoài nghi về khả năng lợi nhuận có thể đủ để biện minh cho các hệ số hiện tại. Thêm vào đó, tiêu thụ năng lượng của AI có thể gây ra áp lực lạm phát mới, buộc các ngân hàng trung ương thắt chặt và làm vỡ các bong bóng nhiều lần cùng lúc.

Khảo sát các quản lý quỹ của Bank of America tháng 1 cho thấy mức độ tự mãn toàn cầu cao nhất kể từ tháng 7 năm 2021, kỳ vọng tăng trưởng tăng vọt, và lượng tiền mặt dự trữ giảm còn 3.2%—thấp nhất kể từ tháng 1 năm 2018. Các dự phòng tiền mặt để đối phó với điều chỉnh đang ở mức tối thiểu. Bối cảnh này—khi tài sản chủ quyền tăng vọt, xung đột địa chính trị leo thang và nhà đầu tư gần đạt đỉnh—gợi ý rằng sự trì trệ giá Bitcoin có thể là điều sáng suốt hơn là yếu kém.

Giá Bitcoin như một tín hiệu chiến lược: Xây dựng niềm tin qua bất định

Sức yếu của giá Bitcoin đầu năm 2026 không chỉ là hiệu suất kém. Nó là một tín hiệu cảnh báo sớm, một khoảnh khắc tỉnh thức khi thị trường định giá sự không chắc chắn thực sự trong khi tiếng ồn vẫn vang vọng. Đối với các nhà đầu tư dài hạn thực sự, đây chính là thời điểm niềm tin quan trọng nhất.

Lần thứ tư trong lịch sử, tín hiệu quá bán của giá Bitcoin so với vàng, cùng với sự bất định địa chính trị hạn chế khẩu vị rủi ro và các đợt tăng giá do chính sách chi phối các lựa chọn khác, cho thấy mùa đông hiện tại của Bitcoin chứa đựng những hạt giống của sự chuyển đổi mùa xuân. Câu hỏi không phải là liệu giá Bitcoin có hồi phục hay không—lịch sử phần lớn đều cho thấy nó sẽ—mà là các nhà đầu tư có đủ niềm tin để giữ vững qua giai đoạn tích lũy khó chịu này hay không.

Đây là thời điểm để chống lại sự cám dỗ, bỏ qua lời mời gọi của đám đông “ABC”, và nhận thức rằng sự trì trệ giá Bitcoin cuối cùng có thể là điều khôn ngoan hơn nhiều so với các bong bóng đầu cơ đang nở rộ ở nơi khác trên thị trường.