Những cổ phiếu EV nào đáng để bạn bỏ tiền vào? Bên trong cuộc chiến ba chiều để giành ưu thế trong lĩnh vực xe điện

Thị trường xe điện đối mặt với những khó khăn lớn trong năm 2025, định hình lại bức tranh đầu tư cho cổ phiếu xe điện trên khắp Bắc Mỹ. Trong khi doanh số bán xe điện toàn cầu tăng 21% đến tháng 11, thì Hoa Kỳ lại có câu chuyện khác, với doanh số xe điện giảm 1% so với cùng kỳ năm ngoái. Sự khác biệt này đã trở thành thách thức lớn nhất đối với các nhà sản xuất xe điện Mỹ, đặc biệt khi các chính sách hỗ trợ dần biến mất sau khi kết thúc khoản tín dụng thuế liên bang 7.500 đô la và việc áp dụng thuế quan đối với các linh kiện nhập khẩu. Hiểu rõ những cổ phiếu xe điện nào có thể vượt qua cơn bão này đã trở nên cực kỳ quan trọng đối với các nhà đầu tư đánh giá ngành.

Suy thoái thị trường xe điện Mỹ: Nguyên nhân gây ra những khó khăn

Ngành công nghiệp xe điện Mỹ bước vào năm 2025 đối mặt với hai áp lực chính: việc loại bỏ các ưu đãi dành cho người tiêu dùng và chi phí đầu vào tăng cao. Khoản tín dụng thuế 7.500 đô la trước đây đã thúc đẩy quyết định mua hàng biến mất, trong khi các chế độ thuế quan làm tăng chi phí sản xuất trên toàn ngành. Những thay đổi chính sách này đã loại bỏ phần lớn sự hỗ trợ nhân tạo đã thúc đẩy việc chấp nhận xe điện, buộc các nhà sản xuất phải cạnh tranh dựa trên các yếu tố cơ bản thay vì trợ cấp. Kết quả là, tác động lan tỏa trong ngành đã tạo ra các kết quả rất khác nhau tùy theo sức mạnh hoạt động của từng doanh nghiệp.

Lucid Group: Tiêu tiền nhanh hơn doanh thu có thể bù đắp

Lucid bắt đầu năm 2025 với 5 tỷ đô la dự trữ tiền mặt, một vị trí có vẻ thoải mái cho một nhà sản xuất đang trong giai đoạn tăng trưởng. Tuy nhiên, đến tháng 9, khoản dự trữ này đã giảm xuống còn 3 tỷ đô la—giảm 2 tỷ đô la chỉ trong chín tháng. Phần đáng lo không phải là chi tiêu tuyệt đối, mà là sự không phù hợp giữa tăng trưởng doanh thu và giảm lỗ. Trong quý 3 năm 2025, doanh thu của Lucid tăng 68% so với cùng kỳ năm ngoái lên mức chưa từng có, nhờ vào tăng trưởng sản xuất 116% và tăng giao hàng 47%, nhưng lỗ ròng của công ty trong quý đạt 978,4 triệu đô la. Trong chín tháng đầu năm 2025, tổng lỗ tích lũy là 1,8 tỷ đô la. Điều đáng lo ngại nhất: mặc dù doanh thu tăng 68%, lỗ quý chỉ giảm 1,4%. Điều này cho thấy một điểm yếu nghiêm trọng—mô hình kinh doanh của Lucid đang mở rộng theo hướng sai, với mỗi đô la doanh thu bổ sung yêu cầu nhiều hơn đáng kể so với một đô la chi phí hoạt động.

Rivian Automotive: Cải thiện nhưng chưa có lợi nhuận

Rivian cho thấy một trường hợp phức tạp hơn, thể hiện những cải thiện về hoạt động mà Lucid chưa có. Công ty đã giảm lỗ hoạt động gộp trong quý xuống còn 130 triệu đô la, giảm 249 triệu đô la so với quý trước, trong khi doanh thu tăng 78% lên 1,55 tỷ đô la. Dòng tiền cũng cải thiện rõ rệt—lỗ ròng trong chín tháng giảm từ 4 tỷ đô la năm 2024 xuống còn 2,82 tỷ đô la năm 2025. Với 5,29 tỷ đô la tiền mặt và các khoản tương đương tính đến ngày 30 tháng 9 năm 2025, Rivian duy trì một quỹ thời gian tài chính khá tốt. Tuy nhiên, lợi nhuận vẫn còn xa vời. Lỗ ròng quý 3 năm 2025 là 1,16 tỷ đô la, cao hơn một chút so với 1,1 tỷ đô la của năm trước, mặc dù doanh thu tăng trưởng, cho thấy việc mở rộng doanh thu chưa chuyển thành cải thiện lợi nhuận cuối cùng. Sự tăng giá cổ phiếu 35% trong 12 tháng qua ngày càng mang tính đầu cơ khi lợi nhuận cơ bản vẫn còn xa vời.

Tesla: Người chơi duy nhất có lợi nhuận đứng vững

Năm 2025 của Tesla mang đến những tín hiệu hỗn hợp—một năm khó khăn theo một số tiêu chí, nhưng vượt trội rõ rệt so với các đối thủ trong một khía cạnh quan trọng: lợi nhuận. Trong chín tháng đầu năm 2025, Tesla đạt doanh thu 69,9 tỷ đô la và lợi nhuận ròng 2,99 tỷ đô la. Mặc dù cả hai đều giảm so với 71,9 tỷ đô la doanh thu và 5 tỷ đô la lợi nhuận ròng của năm 2024, nhưng so sánh này nhấn mạnh lợi thế cấu trúc của Tesla: vẫn là nhà sản xuất xe điện Mỹ duy nhất thực sự có lãi. Thêm vào đó, quý 3 năm 2025 cho thấy khả năng phục hồi, với doanh thu đạt 28 tỷ đô la, tăng 11% so với quý 3 năm 2024 là 25,1 tỷ đô la. Sự tăng tốc trong quý này, cùng với việc dự trữ tiền mặt mở rộng (từ 16,1 tỷ đô la cuối tháng 12 năm 2024 lên 18,2 tỷ đô la vào ngày 30 tháng 9 năm 2025), cho thấy đà tăng trưởng có thể đang hình thành hướng tới năm 2026.

Hồ sơ rủi ro: Tại sao cổ phiếu xe điện lại phân hóa rõ rệt như vậy

Lập luận đầu tư phân kỳ rõ rệt vì ba cổ phiếu xe điện này hoạt động trong các vị thế tài chính hoàn toàn khác nhau. Lucid và Rivian đối mặt với các kết quả nhị phân—hoặc họ đạt lợi nhuận trong phạm vi quỹ tiền mặt của mình, hoặc họ cần gọi vốn bổ sung sẽ làm pha loãng cổ phần hiện tại. Trong khi đó, Tesla đã chứng minh được khả năng duy trì và mở rộng lợi nhuận ngay cả trong điều kiện thị trường khó khăn. Quy mô lớn hơn, hiệu quả hoạt động và khả năng tạo dòng tiền của Tesla cung cấp một lớp phòng thủ cấu trúc mà chưa đối thủ nào có thể sánh bằng.